Jak żyć? To pytanie zadaje sobie bardzo wiele osób. Osób zagubionych w współczesnym świecie, przed podjęciem ważnej decyzji życiowej, z problemami finansowymi, rodzinnymi, gdy rozmawia z politykami itp. W tym poście skoncentruję się na próbie odnalezienia odpowiedzi na to pytanie w kontekście „eko” czyli jak żyć ekologicznie i zminimalizować swój negatywny wkład w zmianę klimatu.
Jak dbać o klimat?
Do napisania tego postu zainspirowało mnie pytanie jednego z kursantów podczas mojego szkolenia w technikum. W przerwie od zajęć z programowania sterowników PLC poruszyliśmy temat zmian klimatycznych. Okazało się, że młodzi ludzie nie wiedzą jakie mogą podjąć działania w codziennym życiu aby chronić nasz klimat. Jedyną odpowiedź jaką podawali to segregacja śmieci. Dało mi to dużo do myślenia.
Po rozmowach z dorosłymi uświadomiłem sobie, że sprawy wyglądają tak samo. Później w internecie, ku mojemu jeszcze większemu zaskoczenie nie znalazłem zbyt wiele treści na ten temat. Na tak zwanych „treściozapychaczach” (czyli stronach www służących do wydłużenia czasu spędzonego na portalu poprzez zamieszczanie niewiele wnoszących skopiowanych i przeredagowanych treści) można znaleźć oczywiste sugestie:
- oszczędzaj wodę,
- oszczędzaj energię,
- nie marnuj żywności,
- segreguj śmieci,
- zamień samochód na komunikację miejską.
Z kolei na stronach fanów ekologi wskazówki typu:
- samodzielnie wytwarzaj swoje kosmetyki,
- pierz w pralce bez chemii za pomocą kamieni lub kul piorących (?),
- używaj tylko pieluch i chusteczek wielokrotnego użytku,
- parzenie liściastej herbaty w lnianym woreczku wielokrotnego użytku.
Pierwsze pięć pozycji to frazesy, tak ogólnikowe, że możemy je w tym poście pominąć. Kolejne wskazówki może i mają sens ale wymagają sporego zaangażowania. Choć ostatni punkt jest solidnie przesadzony przecież można kupić metalowe zaparzarki, My jako cywilizacja jesteśmy strasznie zabiegani, przepracowani i leniwi dlatego musimy zacząć od drobnych zmian. Tylko czy drobne zmiany mogą coś zmienić? Ja wierzę że tak i to właśnie listę prostych zmian do wprowadzenia od dziś zamieszczam poniżej. Bez ekstremów, bez lania wody tylko proste metody!
Kto może coś zmienić ?
Większość osób uważa, że nie może nić zmienić, a działania jednostek to jedynie zabiegi służące poprawie swojego samopoczucia (jak choćby „Shopping for Australia”, udostępnianie i lajkowanie postów). Że wyłącznie działania z stron rządów (i to właściwie tylko mocarstw) oraz międzynarodowych korporacji mogą mieć realny wpływ na zmiany klimatu. No i niestety coś w tym jest, ale na szczęście nie do końca!
Na świecie życie już ponad 7.6 mld ludzi i jeśli ktoś wierzy, że taka ogromna masa jednostek poprzez swoje indywidualne działa i decyzje nie może nić zmienić to jest w wielkim błędzie. To jest nielogiczne. Prawdą jest jednak, że tylko naprawdę wpływowe jednostki (politycy, właściciele firm i miliarderzy) swoimi decyzjami mogą samodzielnie coś zmienić. Muchy wiedzą, że w kupie siła więc i my powinniśmy się jednoczyć.
Potrzebujemy więc liderów, czyli wyjątkowe jednostki (czasem przypadkowe, jak Pan który nie chciał ale musiał, lub pewna wagarowiczka), które naprawdę mogą pociągnąć za sobą tłumy. Nie zależnie jednak czy już mamy takiego lidera, który nas prowadzi czy nie, to i tak powinniśmy starać się jednoczyć z znajomymi. Wspólnie poprzez wzajemne motywowanie, wsparcie i drobne codzienne działania będziemy mieć spory wpływ na otaczającą nas rzeczywistość.
Globalna demokracja?
Przyjmijmy jednak, że nie jesteś miliarderem, prezydentem ani Hitlerem, to w takim razie czy Twoje działania mają jakikolwiek sens? Oczywiście! Wbrew potocznej opinii żyjemy na demokratycznej planecie i codziennie wszyscy jej mieszkańcy dokonują demokratycznych wyborów! Naszą kartą do głosowania jest nasz portfel! Nie ma na świecie rządu i korporacji która pod wpływem tłumu jednostek nie zmieniłaby swoich działań. Kupując napoje w szklanych butelkach głosujemy za ich ponownym zapełnieniem i przeciwko produkowaniu jednorazowych butelek. Pijać wodę z kranu (do czego szczerze zachęcam) głosujemy, za ograniczeniem emisji odpadków, ograniczamy ślad węglowy, poprawą wodociągów (które i tak już w Polsce spełniają wszystkie normy) i zaoszczędzamy pieniądze. Ograniczając spożycie mięsa głosujemy, za firmami, które wprowadzają na rynek produkty wegetariańskie, a przeciwko przemysłowi mięsnemu jednemu z najbardziej szkodliwych dla planety.
Przekazując datki na WOŚP, Wikipedię, Mozillę, Greenpeace, WWF …. głosujesz za ideami, w które wierzą te organizacje i pomysłami które rozwijają. Wspierasz finansowo tych którzy mieli pomysł, wizję, chęć do działania i dla dobra nas wszystkich byli w stanie wiele poświęcić (czasu, pieniędzy, kontaktów z bliskimi). Takich osób nasz świat potrzebuje jak najwięcej, ale potrzebuje też takich osób jak Ty (nawet więcej), które ich wspierają i w przemyślany sposób oddają swój głos.
Bycie eko jest eko
Bycie eko jest zwykle ekonomiczne i prozdrowotne dlatego naprawdę bardzo ciężko jest mi znaleźć argumenty (poza zwykłym lenistwem) aby nie wprowadzić w życiu tych prostych zmian dla dobra nas i naszych dzieci.
Nim jednak przejdziemy do sedna tego artykułu czyli listy prostych zmian do wprowadzenia, potrzebujemy poznać trzy pojęcia. Jak wyglądają pozostawione przez nas ślady na piasku doskonale wiemy ale jak wielkie są te pozostawione przez nasze nawyki na planecie to już niekoniecznie.
Kilka definicji
Ślad węglowy – całkowita suma emisji gazów cieplarnianych wywołanych bezpośrednio lub pośrednio przez daną osobę. Uwzględnia zanieczyszczenia powietrza emitowane przez twój samochód, piec, ale i podczas procesu produkcji pokarmów, które spożywasz, ubrań i dóbr które kupujesz,
Ślad wodny – całkowita suma zużytej wody bezpośrednio lub pośrednio przez daną osobę. Uwzględnia wodę zużytą przez twój samochód, piec, ale i podczas procesu produkcji pokarmów, które spożywasz, ubrań i dóbr które kupujesz,
Ślad ekologiczny – „suma wszystkich śladów”, miara jak bardzo zużywamy nasza planetę (wszystkie jej zasoby).
Zmień nawyki, a zmienisz planetę
W tym artykule nie mam zamiar namawiać nikogo aby dokonał w swoim życiu ogromnych zmian np. przeszedł na weganizm ale aby zmienił swoje codzienne drobne nawyki, które w większości bez wysiłku może zmienić już od dziś. Poniżej lista moich pomysłów (które większość wprowadziłem w życie) jest uzupełniona o sugestie moich znajomych (dlatego przyznaje się na starcie, że nie wszystko co jest na tej liście wprowadziłem u siebie). Jeżeli masz swoje pomysły jak żyć bardziej eko to daj mi znać w komentarzach, a na pewno szybko dołączę je do tej listy.
Dzieląc się z innymi swoimi sposobami na ochronę klimatu i świecąc dla bliskich przykładem możemy wywołać efektem kuli śnieżnej, który wpłynie na życie miliardów ludzi. Przechodząc do sedna czyli do listy chciałbym Ci tylko jeszcze zwrócić uwagę, że większość ludzi w naszym otoczeniu zachowuje się dokładnie tak samo jak dzieci. To znaczy, że nie słucha ale naśladuje. Nie przekonasz dziecka do czytania książek, jeśli samemu spędzasz wieczorem przed TV tak jak i nie przekonasz kolegów z pracy do bycia eko biegając codziennie po firmie z jednorazowym kubkiem z kawy czy nową plastikową butelką.
Wprowadź w swoim życiu zmiany, którą chcesz ujrzeć w świecie!
Lista prostych zmian do wprowadzenia już dziś
Poniżej znajdziesz listę, ale pamiętaj, że nie są to niepodważalne prawdy, wyryte w kamieniu dzięki, którym człowiek może trafić do „ekoraju”, a jedynie pomysły, które „wydaja się mieć” pozytywny wpływ na otaczającą nas przyrodę. Sformułowanie „wydaja się mieć” jest tutaj jak najbardziej na miejscu ponieważ całkowite przeanalizowanie skutków nawet najprostszych decyzji zwykle wykracza ponad nasze możliwości.
W dalszym ciągu większości z nas samochody elektryczne „wydają się” być ekologiczną alternatywą do klasycznych (np. Wielka Brytania za 15 lat chce zakazać sprzedaży spalinowych) jednak z badań wynika, że to diesle są najbardziej eko. Nikt z nas nie ma dostępu do wszystkich badań naukowych i czasu na ich przeanalizowanie Dodatkowo większość z nas nie ma też wystarczającej wiedzy aby móc samodzielnie odsiać dezinformację z tych źródłem tak aby jego decyzja była (na podstawie aktualnego stanu wiedzy) w 100% niepodważalna. Musimy współpracować.
Dlatego poniższa lista ma być po pierwsze powodem do dyskusji, zachętą do zastanowienia się nad swoimi nawykami. Po drugie próbą spisania rzetelnej i uzasadnionej (najlepiej badania i raportami, a przynajmniej logiką) listy ekologicznych prostych zmian nawyków. Chciałbym aby każda kolejna osoba, która zada sobie pytanie co zrobić aby być bardziej eko, miała wszystko wypisane na papierze lub jeszcze bardziej ekologicznie (chyba ekologiczniej) na wyświetlaczu swojego telefonu.
Lista
Przed przystąpieniem do zmian:
- Pomyśle – podejmują jedynie działania, które są logiczne i mają sens. Zacznij od zmian które redukują najwięcej śmieci, a dopiero potem do tych drobnych. Sensu nie ma zamiana biletu papierowego na cyfrowy jeśli jemy na mieście burgera ładnie opakowanego w kartonik (na trasie od kasy do stolika) plastikowymi sztućcami i zapijanie go napojem z plastikowej butelki przez dwie słomki. Góra śmieci, CO2 dla 15 min przyjemności i brak wartości odżywczych.
- Nim pomyślisz przeczytaj – bez opierania się na danych naukowych, raportach organizacji proekologicznych nie jesteśmy w stanie samodzielnie w pełni określić skutków naszych działań.
- Przed czytaniem sprawdź źródło – bo liczba artykułów pseudonaukowców na temat wpływu poszczególnych działań na środowisko może nam bardzo zakrzywić obraz rzeczywistości.
- Nim zaakceptujesz, spójrz na dane i swoje działanie krytycznym okiem bo każdy może się pomylić, a środowisko naszej planety to układ naczyń powiązanych którego jeszcze nikt w pełni nie rozumiał i raczej nie rozumie (zobacz też ten film o przywracaniu roślin na pustyni bo to przykład, że naukowcy też się mylą ale potrafią wyciągać wnioski).
Sprawdź jak bardzo jesteś zielony – ekologiczny
Poniżej znajdziesz interaktywną listę. Możesz na niej zaznaczać swoje nawyki, które udało Ci się już wprowadzić w codziennym życiu. Czym bardziej zielona będzie ta lista tym lepiej!
Dzięki niej w prosty sposób dowiesz się nad czym możesz jeszcze popracować.
Jeżeli znasz jeszcze inne metody w jaki sposób możesz żyć bardziej ekologicznie, daj nam znać w komentarzach.
a) Życie codzienne
- Najważniejszą decyzją w Twoim życiu jest ta o posiadaniu dzieci. Jakkolwiek zabrzmi to brutalnie ale jest to także najbardziej istotna decyzja w całym Twoim życiu pod względem negatywnego wpływu na środowisko – chciałem abyś to wiedział.
- Pij wodę z kranu – nie generujesz śmieci, nie wydajesz pieniędzy, generujesz pomijalny ślad węglowy ponieważ wody nie trzeba transportować pojazdami.
- Nie ma nic złego w braniu kąpieli pod warunkiem, że w tej samej wodzie wykąpie się cała rodzina, a po wszystkim woda posłuży do spuszczania nieczystości w toalecie.
- Myj podłogę ciepłą wodą z wanny pozostałą po kąpieli lub prysznicu (jeśli zatkasz brodzik).
- Ładuj telefon słabymi ładowarkami, eksperymenty dowodzą, że baterie smartfonów ładowane wolniej zachowują swoje właściwości dłużej, poza tym nie warto też ładować telefonu do pełna (całą noc) i pozwalać mu się całkowicie rozładować.
- Jeżeli masz laptop to nigdy, ale to przenigdy nie pozostawiaj go podłączonego do prądu jeśli z niego nie korzystasz, bo w ten sposób bardzo skracasz żywotność jego akumulatora. Wydłużenie żywotności baterii w telefonach czy laptopach ogranicza ilość toksycznych odpadków powstałych przy ich produkcji.
- Dbaj o ubrania dzięki czemu posłużą o wiele dłużej, a wyprodukowanie tylko jednego t-shirtu to 2700l wody! Założenia standardowych producentów odzieży są takie aby koszulka wytrzymała maksymalnie 10 prań, a później wylądowała w koszu!
- Gól ubrania. Grubsza odzież może odzyskać młodość dzięki golarkom do ubrań. Nie wyrzucaj – odświeżaj i naprawiaj.
- Kupuj trwałe ubrania tych producentów, których ubrania mamy od lat w szafie. Nie gwarantuje to co prawda, że i te nowe długo będą nam służyć, ale jest taka szansa. Pamiętaj też, że drogie nie zawsze znaczy trwałe.
- Nie musisz być modny, kupuj klasyczne proste ubrania, które są ponadczasowe i pasują do wszystkiego. Wymieniaj je na nowe gdy nie da się ich naprawić i nie nadają się do ubrania, a nie dlatego, że ktoś chce Ci coś wcisnąć.
MODA – jest to zabieg marketingowy polegający na wmówieniu klientom, że to co zalega w magazynach producentów to jest właśnie to co jest „aktualnie najbardziej atrakcyjne”. Wszystko inne, czyli to co zalegało rok temu, w magiczny sposób straciło miano atrakcyjnego, godnego „pożądania” i należałoby je wyrzucić.
- Nie kupuj szmatek skoro w Twojej szafie zalegają stare ubrania do wyrzucenia. Produkcja szmat i ich opakowań, ich transport do sklepu to całkowicie niepotrzebny ślad węglowy,
- Dziel się tym czego już nie potrzebujesz też z zwierzętami stare ręczniki, poduszki, koce oddawaj do schroniska dla zwierząt.
- Podczas mycia zębów i golenia zakręcaj wodę (choć to pewnie nawet każdy przedszkolak już wie – o tych zębach).
- Kupuj papier toaletowy typu 4 roli o długości 12, bo zajmują mniej miejsca. Dzięki czemu ich transport emituje mniej spalin lub szary papier toaletowy bo warto i makulaturze dać drugie życie.
- Kupuj koncentraty bo tak samo jak w punkcie wyżej, jaki sens ma transportować rozcieńczone produkty ciężarówkami gdy z naszych kranów płynie jeszcze tania woda. Mniej ciężarówek to mniej spalin.
- Jeśli masz ogródek, koniecznie zbieraj deszczówkę! Jeśli masz balkon to za pomocą większej miski też uda ci się co nie co złapać.
- Gdzie przepalą się stare żarówki, wymień je na LEDy.
- Rób zakupy „z drugiej ręki” na potrzeby domu i firmy. Nie zawsze potrzebujesz nowy fotel, biurko czy segregator.
- Korzystaj z biletów w wersji elektronicznej lub aplikacji. Nie chodzi tylko o ilość papieru ale o ich produkcję (tusz) oraz transport wydrukowanych.
- Korzystaj z naturalnego światła, tak ustaw biurko czy fotel do czytania by w ciągu dnia korzystać ze światła słonecznego. Pomaluj ściany jasnymi farbami, które odbijają światło.
- Zamiast kupować książki, korzystaj z czytelni i biblioteki.
- Kupuj książki w wersji elektronicznej, jeśli posiadasz tablet lub czytnik.
- Wymieniaj się książkami z rodziną i przyjaciółmi, bo przecież one nie zużywają się po pierwszym przeczytaniu.
- Jak najwięcej rzeczy których już nie potrzebujesz sprzedaj, oddaj lub wymień na coś innego.
- Kupuj produkty bez opakowań, w opakowaniach zwrotnych lub w takich, które można ponownego przetworzyć.
- W bagażniku, torebce, plecaku zawsze miej torbę wielokrotnego użytku. Tak nic nie waży, a i zaoszczędzisz i mniej „jednorazowych śmieci kupisz”.
- Nie musisz być na czasie. Wymieniaj urządzenia gdy się zużyją, a nie dlatego, że dostępny jest model w ładniejszej obudowie. Reklama ma za zadanie wmówić Ci, że musisz mieć to co najnowsze, a nie to co wciąż wystarczając. Nie daj sobą manipulować.
- Zamontuj perlator na każdym kranie oprócz wanny bo dzięki niemu zmniejszysz zużycie wody nawet o 60% ale kompletnie tego nie odczujesz, jeśli nie wiesz o czym mówię to odwiedź pierwszy lepszy sklep w, którym można kupić krany.
- Wychodząc z domu zabieraj wodę we własnym bidonie lub wcześniej zakupionej ponownie uzupełnianej plastikowej butelce. Plastik sam w sobie nie jest zły. Złe jest tylko jego jednokrotne wykorzystanie. Nie musisz kupować specjalnego bidony (to zwiększa ślad węglowy) jeśli będziesz przez długi czas korzystać z zwykłej „jednorazowej” butelki.
- Wybieraj schody zamiast windy. Po pierwsze zwiększysz swoje dzienne zapotrzebowanie na kalorie i albo będziesz mogła coś więcej przekąsić albo łatwiej zrzucisz wagę. Po drugie pobudzisz się tym drobnym ćwiczeniem lepiej niż kawą, a dodatkowo oszczędzisz trochę bo winda wożąca tylko jedną osobę jest mniej wydajna niż kilkoro.
- Wychodząc z pomieszczenia zawsze wyłącz światło, chyba że korzystasz z żarówek energooszczędnych. Takie żarówki nim zaczną być oszczędne muszą się rozgrzać, dlatego nie ma sensu montować je w pomieszczeniach w których potrzebujemy „oświecenia” tylko przez kilka minut.
- Ogranicz koszenie trawy do minimum ponieważ łąki (i zaniedbane trawniki) gromadzą o wiele więcej wody w glebie, a wody w naszym kraju brakuje. Coraz popularniejsze jest zamienianie trawników na łąki w centrach miast tak jak np. w Katowicach przy ul. Sokolskiej.
- Nie korzystaj z dmuchawy do odgarniania liści, standardowe grabie są prostsze w produkcji i nie potrzebują energii elektrycznej do działania.
- Nie kupuj zwierzątek domowych z hodowli, lecz przygarnij ze schroniska lub z domów tymczasowych. Nasz ekosystem potrzebuje więcej zwierząt, ale tych dzikich i w ich naturalnym środowisku,choćby dlatego, że one nie używają opakowań w przeciwieństwie do tych domowych. Komercyjne hodowle nie bardzo służą planecie.
- Wykorzystuj ponownie torebki na prezenty, a gdy Ty wręczasz komuś podarunek to nie podpisuj torebki.
- Zainwestuj w ładowarkę do akumulatorków i następnie zamiast baterii kup akumulatorki. Nie ma sensu używać baterii jednorazowych, a już szczególnie w aparacie lub kamerze w czołówce, latarce, pilocie, myszce itp czyli urządzeniach, które możemy w domu w każdej chwili podładować. Baterie są ekstremalnie szkodliwe dla środowiska dlatego warto wydłużyć ich żywotność ponownym ładowaniem.
- Jeśli jesteś łowcą okazji i lubisz przeglądać gazetki sklepowe to wykorzystaj do tego celu zamiast papierowych wersji aplikacje lub strony internetowe. Zauważyłeś jak wiele papieru w ten sposób marnotrawimy.
- Przewietrz mieszkanie otwierając na chwilę okno na oścież w ten sposób przepłynie przez nie sporo powietrza ale ściany nie stracą swojej temperatury (w porównaniu do długotrwałego uchylonego okna).
- Czym niższa temperatura w nocy tym lepszy sen. Aby nie zmarznąć zwykle wystarczy lepsza kołdra lub pidżama niż kolejne wiaderko węgla czy dodatkowy odkręcony kaloryfer (dla dobrego snu 19 stopni wystarczy).
- Mieszkasz samemu i nie lubisz ciszy w mieszkaniu ? Potrzebujesz aby coś grało w tle? Lepiej niż telewizor, włącz radio, które zużyje o wiele mniej prądu.
- Bądź leniwy i nie prasuj ręczników, pościeli, prześcieradeł i strojów sportowych (chyba obejdziesz się bez tego).
- Bądź leniwy i sprytny, bo jeżeli dobrze rozwiesisz pranie to wielu rzeczy nie będziesz musiał prasować.
- Rozjaśniaj kolorami pomieszczenia w których spędzasz dni, pomaluj ściany jasnymi farbami, które odbijają światło.
- Ciepłe z zimny się nie lubi, dlatego nie wkładaj ciepłych potraw do lodówki, ani nie ustawiaj lodówki obok źródła ciepła.
- Nigdy nie zastawiaj kaloryferów np, kanapą czy obudową. W ten sposób ograniczasz cyrkulacje powietrza wokół nich. Emitowane ciepło może odbijać się od łóżka i „podgrzewać” kaloryfer co z kolei może też sztucznie zawyżyć odczyt z czujników ciepła na nich zamontowanych, a tym samym rachunki za ogrzewanie.
- Jeżeli chcesz szybko nagrzać w mieszkaniu to ściągnij pranie z kaloryferów, w ten sposób ciepłe powietrze będzie mogło szybciej wypełnić Twoje 4 ściany.
- Podobno zmniejszenie temperatury w pomierzeniu o 1 stopień to ograniczenie wydatków na ten cel o 7%, warto sprawdzić.
- Podgrzewaj w czajniku tyko tyle wody ile potrzebujesz. Jaki sens ma podgrzanie 1l wody do zalania jednej szklanki herbaty ? 5 min później i tak ponownie wrzątku nie wykorzystasz.
- Nie oglądaj filmów na TV, tablecie lub komputerze przed spaniem, a zamiast tego czytaj książki. Po pierwsze zużyjesz mniej energii, a po drugie szybciej zaśniesz (więc zużyjesz jeszcze mniej energii) i lepiej się wyśpisz. Może nawet wcześniej wstaniesz wyspany i odmienisz swoje życie, bo wszystkie mi znane kultury na świecie mają swój odpowiednik przysłowia „kto rano wstaje temu Pan Bóg daje” więc coś musi w tym być.
- Odwiedź babcie i poznaj domowe sprawdzone metody leczenia bo wiele popularnych leków na przeziębienie lub grypę to wyłącznie placebo i środki przeciwbólowe (co prawda wiele domowych metod leczenia to też placebo ale one zwykle i tak są tańsze)
- Odwiedzaj lekarza z listą posiadanych lekarstw, a ograniczysz odpadki farmaceutyczne i wydasz mniej pieniędzy na leki.
- Zamawiaj e-zakupy do paczkomatów, ponieważ „ostatni kilometr” przesyłki pochłania firmą kurierskim najwięcej energii.
- Do paczkomatów przemieszczaj się ekologicznie – pieszo, rowerem czy na klasycznej hulajnodze, bo gdy pojedziesz do nich samochodem to wcześniejszy punkt nie ma sensu.
- Naprawdę potrzebujesz 75 calowy telewizor, gdy siedzisz od niego tylko 2m? Porozmawiaj z ekspertami, abyś niepotrzebnie nie kupował czegoś zbyt dużego, a co za tym idzie zużywającego więcej energii niż naprawdę potrzebujesz. To samo dotyczy samochodów, domów itp.
- Mało osób jest tego świadomym, ale każde Twoje wyszukanie hasła w Google to 0.0003 kWh czyli równowartość energii potrzebnej do zapalenia 60W żarówki przez 17s.
- Oglądaj filmy na streamingu, zamiata na DVD ponieważ jak wyliczył Timer wyprodukowanie jednej płytki wytwarza tyle zanieczyszczeń co 3 dni oglądania na YouTube.
- Czym niższa jakość odtwarzanych treści wideo w internecie tym mniej energii jest potrzebnej na ich przesłanie. Mało kto wie, że światowy internet emituje już tyle samo gazów cieplarnianych co przemysł lotniczy – podczas pandemii nawet o wiele więcej -, a do 2025 przewiduje się, że ta wartość się podwoi.
Zaskakująco długi post wyszedł od prostej listy dlatego postanowiłem podzielić go na dwie części. W drugiej części znajdziesz listy dotyczące: kuchni i diety, pracy i transportu, podróżowania w stylu eco, życia towarzyskiego, wychowywania dzieci i majsterkowania.
zobacz też: Jak żyć ekologicznie cz2
My ludzie jesteśmy jedynym znanym nam gatunkiem, który w świadomy sposób może zmienić świat na lepsze, a mimo to niszczymy go jak żaden inny. Odbieramy możliwość cieszenia się pięknem dzikiej przyrody kolejnym pokoleniom. Jesteśmy wielkimi egoistami. Zrzucanie odpowiedzialności na wcześniejsze pokolenia nie jest metodą, ponieważ pomimo że brak świadomości długoterminowych skutków ich postępowania nie jest usprawiedliwieniem, to możemy ich zrozumieć. Chcieli szybko wybudować współczesny świat, w którym tak wygodnie przyszło nam żyć. Powinniśmy jednak uczyć się na błędach, a nie je powtarzać. Niestety gdy my już jesteśmy świadomi, jak wiele niszczymy, a mimo to kontynuujemy nasze działania to dla nas nikt w przyszłości usprawiedliwienia już nie znajdzie.
